Một bài tập cần tra cứu trên mạng, làm trình chiếu, hoặc nộp qua hệ thống — nghe bình thường. Với một phần học sinh trong lớp, nó là bài tập không làm được, hoặc làm được với chi phí mà gia đình phải cân.
Và giáo viên thường không biết đó là những em nào.
Vì sao không biết
Học sinh không nói. Nói ra rằng nhà mình không có máy tính, hoặc phải dùng chung điện thoại với cả nhà, là điều không em nào muốn nói trước lớp — và cũng ít em nói riêng với giáo viên.
Thay vào đó, các em nộp muộn, nộp sản phẩm sơ sài, hoặc không nộp. Và điều đó bị đọc là không cố gắng.
Đây là cơ chế biến một điều kiện gia đình thành một nhận xét về học sinh, và nó xảy ra âm thầm.
Cách biết điều kiện của lớp
Hỏi, nhưng hỏi kín. Một phiếu nhỏ đầu năm, không ghi tên hoặc ghi tên nhưng chỉ giáo viên đọc, với bốn câu:
Ở nhà em có máy tính dùng được không? Nếu có, em dùng riêng hay dùng chung?
Em có điện thoại dùng được để làm bài không?
Ở nhà em có mạng không, hay em dùng dữ liệu di động?
Em có chỗ yên tĩnh để làm bài không?
Câu cuối ít ai hỏi và nó ảnh hưởng không kém các câu trên.
Không hỏi công khai trước lớp, và không đọc kết quả ra. Mục đích là để bạn thiết kế bài tập, không để ai biết về hoàn cảnh của ai.
Thiết kế bài tập không phụ thuộc thiết bị riêng
Bốn cách, và chúng không làm bài tập kém đi:
Cho phép nhiều hình thức nộp. Nếu mục tiêu là học sinh trình bày được một nội dung, thì viết tay, làm trên giấy khổ lớn, hoặc trình bày bằng lời đều đạt mục tiêu đó — trình chiếu không phải yêu cầu bắt buộc trừ khi chính kỹ năng đó là mục tiêu.
Cung cấp tài liệu thay cho việc tra cứu. Nếu bài cần thông tin, phát tài liệu in hoặc cho đường dẫn kèm bản in cho em không truy cập được.
Làm phần cần thiết bị ở lớp. Nếu trường có phòng máy, dùng một tiết cho phần đó thay vì giao về nhà.
Thiết kế cho điện thoại. Với nhiều học sinh, điện thoại là thiết bị duy nhất. Bài tập đọc và làm được trên điện thoại phủ được phần lớn lớp.
Khi bài tập buộc phải cần thiết bị
Với một số môn và một số mục tiêu, điều này không tránh được. Ba việc nên làm:
Nói trước ít nhất một tuần, để học sinh thu xếp — mượn, tới nhà bạn, hoặc dùng phòng máy của trường.
Mở phòng máy của trường vào giờ ngoài, nếu có. Đây là việc thuộc nhà trường và nó giải quyết phần lớn vấn đề.
Cho một đường liên hệ riêng. Nói với cả lớp: "em nào gặp khó khăn về thiết bị thì gặp riêng cô, không sao cả." Câu này cần được nói ra rõ ràng, vì học sinh không tự giả định là được phép.
Và khi một em gặp riêng, xử lý mà không nhắc tới trong lớp.
Bài tập nhóm: rủi ro riêng
Bài tập nhóm cần thiết bị dồn gánh nặng lên em có thiết bị — và thường là dồn cả công việc.
Hai cách giảm: chia việc sao cho mỗi phần làm được bằng các phương tiện khác nhau; và có một phần đánh giá cá nhân để biết từng em làm gì.
Về việc dùng công cụ hỗ trợ
Một vấn đề mới và cần nói rõ với học sinh chứ không để mỗi em tự đoán: với bài tập này, được dùng công cụ hỗ trợ tới mức nào, và phải khai báo thế nào.
Điều quan trọng là quy định phải rõ và nhất quán giữa các giáo viên. Mỗi thầy cô một luật là tình huống tệ nhất cho học sinh — em không biết mình đang làm đúng hay sai.
Và nếu một bài tập mà công cụ làm hộ được toàn bộ, thì đó là dấu hiệu nên thiết kế lại bài tập chứ không phải chỉ cấm.
Điều nên kiểm lại về chính bài tập
Một câu hỏi đáng đặt trước mỗi bài tập có dùng thiết bị: mục tiêu học tập ở đây là gì, và thiết bị có thật sự cần để đạt mục tiêu đó?
Ở nhiều trường hợp, câu trả lời là không — thiết bị chỉ làm sản phẩm trông đẹp hơn. Khi đó bỏ yêu cầu thiết bị không mất gì về mặt học tập và loại được toàn bộ vấn đề ở trên.
Vì sao giáo viên không biết học sinh nào thiếu thiết bị?
Vì các em không nói — nói ra rằng nhà không có máy tính là điều ít em muốn nói. Thay vào đó các em nộp muộn hoặc sơ sài, và bị đọc là không cố gắng.
Cách biết điều kiện thiết bị của lớp?
Một phiếu nhỏ đầu năm hỏi kín về máy tính dùng riêng hay chung, điện thoại, mạng, và chỗ yên tĩnh để làm bài — không hỏi công khai trước lớp.
Bài tập buộc phải cần thiết bị thì làm gì?
Nói trước ít nhất một tuần, mở phòng máy của trường ngoài giờ, và nói rõ với cả lớp rằng em nào gặp khó khăn thì gặp riêng.
Quy định về công cụ hỗ trợ nên thế nào?
Rõ và nhất quán giữa các giáo viên. Và nếu một bài tập mà công cụ làm hộ được toàn bộ thì nên thiết kế lại bài tập, không chỉ cấm.